Văn hóa tặng quà và đàm phán tại một số nước (03/02/2010)

Các tập quán liên quan đến quà tặng là cực kỳ quan trọng, cần thiết phải hiểu rõ. Ở một số nền văn hóa, việc tặng một món quà không thành có thể bị xem như là điều lăng mạ, trong khi đó ở một số nước thì tặng quà lại bị xem là sự công kích/gây gổ. Các nhà quản trị kinh doanh cũng cần biết khi nào thì nên tặng quà - ngay từ cuộc viếng thăm đầu tiên hay là sau đó; địa điểm nào thì thích hợp cho việc tặng - nơi riêng tư hay công cộng; nên tặng loại quà gì cho phù hợp; màu sắc gì; và nên tặng số lượng là bao nhiêu.

Tặng quà là một yếu tố quan trọng trong kinh doanh ở Nhật Bản. Ở nước này, ngay tại cuộc gặp gỡ đầu tiên, người ta hay tặng nhau quà. Ngược lại, ở Đức việc tặng quà hầu như không có và cũng không được coi trọng. Tặng quà cũng không phải là một tập quán thông thường ở Bỉ hay ở Anh. Ở hai nước này, thì khi bạn được mời tới nhà ai đó thì hoa là món quà rất phù hợp.

Những tập quán liên quan đến trao đổi danh thiếp trong giao dịch kinh doanh cũng có thay đổi. Mặc dù điều này dường như không mấy quan trọng, nhưng qua quan sát có thể thấy việc trao đổi danh thiếp là một phần quan trọng trong thủ tục kinh doanh của mỗi nước. Chẳng hạn như phong cách nhận danh thiếp và đút ngay vào túi của người phương Tây có thể bị cho là khiếm nhã ở Nhật Bản. Kiểu cách được cho là đúng mực là nhìn tấm danh thiếp một cách chăm chú, đọc kỹ phần chức danh, cơ quan của người đó và thừa nhận việc đó thông qua một cái gật đầu với hàm ý rằng mọi thông tin đã được người nhận nắm rõ, và cũng có thể đưa ra một số câu hỏi hay bình luận một cách lịch sự.

Đàm phán - một quá trình phức tạp thậm chí giữa các bên trong cùng một quốc gia - sẽ càng phức tạp hơn trong giao dịch quốc tế do dễ nảy sinh những hiểu lầm do khác biệt văn hóa. Điều quan trọng là cần phải hiểu rõ tầm quan trọng về những cấp bậc ở nước khác; biết ai là người ra quyết định; hiểu rõ phong cách kinh doanh của công ty nước ngoài và hiểu thực chất về những thỏa thuận/hiệp định của đất nứơc, tầm quan trọng của những cử chỉ và nghi thức trong đàm phán.

Điều quan trọng là cần hiểu rõ, thông qua việc đọc hay đào tạo, những kiến thức cơ bản về văn hóa kinh doanh, quan điểm trong quản lý, phương pháp kinh doanh và những thói quen tiêu dùng của đất nước mà mình có kế hoạch thăm viếng. Điều này không có nghĩa là những người tham gia chuyến đi phải hòa mình vào cộng đồng bản xứ khi thực hiện chuyến công tác nước ngoài. Nó cũng không có nghĩa là người tham gia chuyến đi sẽ dễ bị ảnh hưởng bởi phong tục và những thủ tục về kinh doanh của đất nước mà mình sẽ đến.

Trước khi đi tới một thị trường mới, bạn nên học nhiều về văn hóa để tránh gặp phải những tình huống bối rối. Chẳng hạn như, ở Mexico thường có phong tục hỏi thăm về gia đình và vợ con trong khi ở Trung Đông thì điều này lại bị cho là cấm kỵ. Vỗ nhẹ vào lưng một đồng nghiêp Mỹ để chúc mừng là điều rất bình thường, nhưng ở Nhật Bản hành động đó bị coi là bất lịch sự.

Quần áo, lời nói, dáng điệu và hành động là những điều cần phải chú ý trong khi thực hiện những hoạt động kinh doanh quốc tế.Một lưu ý quan trọng là tôn giáo và kỳ nghỉ lễ quốc gia. Nếu muốn thực hiện các giao dịch kinh doanh vào ngày 04 tháng 07 ở Mỹ thì sẽ rất khó khăn, thậm chí là không thể thực hiện được. Ngược lại, những ngày khác nhau có ý nghĩa đặc biệt ở nhiều nước. Một số nước có kỳ nghỉ lễ dài theo tiêu chí như ở Mỹ làm cho các hoạt động kinh doanh trở nên rất khó khăn. Chẳng hạn như, kinh doanh ở Ả Rập Xê Út sẽ khó thực hiện trong tháng ăn chay trước lễ hội tôn giáo Ra-ma-đan.